Zadzwoń: + 48 660 437 175

Kancelaria Adwokacka Prawo Karne Warszawa >> Narażenie na zarażenie
#

Narażenie na zarażenie

Narażenie na zarażenie koronawirusem (COVID-19) lub innymi ciężkimi chorobami | art. 161 Kodeksu karnego | Kara, przedawnienie.

W obliczu pandemii koronawirusa (COVID-19) nasuwa się pytanie – a co na to Kodeks karny?

Karę za narażenie na zarażenie ciężkimi chorobami określa art. 161 Kodeksu karnego. W dalszej części będę tradycyjnie posługiwał się skrótem „161 KK”.

Z tego wpisu dowiesz się m.in. jaka grozi kara za narażenie na zarażenie innej osoby chorbą zakaźną, weneryczną, czy inną ciężką chorobą nieuleczalną lub realnie zagrażającą życiu.

Jak już zauważyłeś polskie prawo karne reguluje nie tylko odpowiedzialność karną za narażenie na zarażenie koronawirusem, ale również zagrożenie zarażenia innymi poważnymi przypadłościami. Dotychczas problem dotyczył głównie wirusa HIV, HCV, kiły, czy rzeżączki.

Jeśli przyjrzymy się statystykom Policyjnym, to przestępstwo z art. 161 KK jest czynem zabronionym popełnianym względnie rzadko. W roku 2003 i 2016 stwierdzono wyłącznie popełnienie 5 takich przestępstw.

Definicję chorób zakaźnych można znaleźć w art. 2 ust. 3 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi z dnia z dnia 5 grudnia 2008 r. (Dz.U. Nr 234, poz. 1570 z późn. zm.).

Wskazany przepis stanowi, że choroba zakaźna to choroba, która została wywołana przez biologiczny czynnik chorobotwórczy.

jaka grozi kara za narażenie na zarażenie koronawirusem, HIV, HCV, rzeżączką lub kiłą

Co grozi, czyli jaka kara za narażenie na zarażenie koronawirusem, HIV, HCV, kiłą, rzeżączką, innymi ciężkimi chorobami, w tym chorobami zakaźnymi lub wenerycznymi.

Karę za narażenie na zarażenie HIV określa art. 161 § 1 KK, zgodnie z którym ten kto, wiedząc, że jest zarażony wirusem HIV, naraża bezpośrednio inną osobę na takie zarażenie, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8 (uprzednio od 1 miesiąca do lat 3).

Łagodniejszą karę przewiduje art. 161 § 2 KK stanowiący, że kto, wiedząc, że jest dotknięty chorobą weneryczną lub zakaźną, ciężką chorobą nieuleczalną lub realnie zagrażającą życiu, naraża bezpośrednio inną osobę na zarażenie taką chorobą, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat (wcześniej grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od jednego miesiąca do roku).

Najsurowszą karę przewiduje art. 161 § 3 KK stanowiący, że jeżeli sprawca czynu określonego w § 2 naraża na zarażenie wiele osób, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

W oparciu o art. 161 § 4 KK ściganie przestępstwa określonego w § 1 lub 2 następuje na wniosek pokrzywdzonego.

Ściganie przestępstwa określonego w 161 § 3 w zw. z art. 161 § 2 KK następuje z urzędu.

Rozbijmy powyższe na mniejsze, bardziej zrozumiałe części.

Kara za narażenie na zarażenie

Najcięższą karę poniesie osoba zarażona wirusem HIV. Pierwszy paragraf dotyczy wyłącznie tej choroby. W drugim paragrafie katalog chorób jest już większy – dotyczy on pozostałych ciężkich chorób – jednak ustawowe zagrożenie karą jest niższe.

Odpowiedzialność karną za narażenie na zarażenie ponosi osoba świadoma, że jest dotknięta chorobą. W orzecznictwie przyjęło się, że świadomość choroby musi być niepodważalna. W zasadzie dotyczy to sytuacji kiedy sprawca miał uprzednio przeprowadzone badania laboratoryjne z wynikiem pozytywnym.

Poza świadomością własnej choroby sprawca musi działać umyślnie z zamiarem bezpośrednim tj. chcieć popełnić przestępstwo lub ewentualnym, czyli godzić się na jego popełnienie. Zwykle w grę wchodzi ta druga forma umyślności. Zamiar ewentualny to sytuacja kiedy osoba nie chce narażać innego człowieka na przeniesienie choroby, jednak zachowuje obojętność i podejmuje zachowania bezpośrednio narażające taką osobę na zarażenie.

Karę poniesie ten, kto swoim zachowaniem bezpośrednio naraża na zarażenie własną chorobą. Sankcjonowane są zatem zachowania powodujące bezpośrednie zagrożenia.

Odpowiedzialności karnej nie poniesie osoba zarażona chorobą, jeśli jej zachowanie nie może spowodować przeniesienia tej choroby. Przykładowo HIV nie można zarazić poprzez wspólne picie wódki z tych samych kieliszków. Natomiast jeśli osoba chora miałaby wyrywany tego dnia ząb i w ślinie znajdowałaby się krew, wtedy takie ryzyko byłoby realne.

Realne zagrożenie może nastąpić kiedy osoba zarażona koronawirusem pomimo świadomości choroby i obowiązującej kwarantanny udaje się w odwiedziny do sąsiadki. Jak stwierdzono koronawirus przenosi się drogą kropelkową.

Istotne jest podkreślenie, że art. 161 KK sankcjonuje wyłącznie narażenie na zarażenie wymienionymi w tym przepisie chorobami. Oznacza to, że karalne jest spowodowanie bezpośredniego zagrożenia, że do zarażenia może dojść, a nie samo zarażenie. Spowodowanie zarażenia koronawirusem, HIV, HCV, kiłą, rzeżączką, czy innymi chorobami w znaczeniu przeniesienia tej choroby na innego człowieka wykracza poza dyspozycję tego przepisu.

Narażenie na zarażenie z art. 161 § 1 i 2 KK dotyczy narażenia innej (jednej) osoby. Natomiast art. 161 § 3 KK ma zastosowanie gdy narażonych na zarażenie jest wiele osób, jednak dotyczy wyłącznie chorób określonych w art. 161 § 2 KK (nie stosuje się do narażenia zarażeniem HIV).

Spowodowanie zarażenia wielu osób może także wypełniać znamiona przestępstwa z art. 165 § 1 KK.

Zarażenie koronawirusem, jeśli powoduje ciężka nieuleczalną chorobę lub długotrwałą chorobę realnie zagrażającą życiu może podlegać pod art. 156 § 1 ust. 2 KK. Za tego rodzaju skutki kara za zarażenie koronawirusem wynosi od 3 do 15 lat pozbawienia wolnosci.

Jeżeli następstwem ciężkiego uszczerbku na zdrowi jest śmierć najsurowszą sankcją jest kara dożywotniego pozbawienia wolności.

jaka kara grozi za narażeni na zarażenie wirusem innej osoby

Musisz zapamiętać, że przestępstwa z art. 161 § 1 i 2 KK ścigane są na wniosek pokrzywdzonego.

Brak złożenia wniosku nie spowoduje wszczęcia postępowania karnego z urzędu przez organy ścigania. Złożenie wniosku o ściganie jest wiążące dla prokuratora i sądu. W dodatku cofnięcie wniosku nie spowoduje umorzenia postępowania jeżeli te organy nie wyrażą zgody!

W przypadku narażenia na zarażenie innej osoby, o którym mowa w art. 161 KK § 1 przestępstwa mogą przedawnić się nawet po 15 latach.

Jeżeli dokonanie przestępstwa zależy od nastąpienia określonego w ustawie skutku, bieg przedawnienia rozpoczyna się od czasu, gdy skutek nastąpił.

Możliwa odpowiedzialność karna za narażenie na zarażenie koronawirusem (COVID-19), HIV, HCV, kiłą, rzeżączką, innymi ciężkimi chorobami, w tym chorobami zakaźnymi lub wenerycznymi.

Ważne! Przepis art. 161 KK uległ zmianie m.in. w zakresie wymiaru kary. Czyny popełnione przed 31 marca 2020 r. mają inne (korzystniejsze) możliwości obrony niż te przedstawione poniżej.

Kara za narażenie na zarażenie HIV z art. 161 § 1 KK – możliwe rozwiązania

  • kara wolnościowa | art. 37a § 1 KK
  • kara mieszana | art. 37b § 1 KK
  • warunkowe zawieszenie wykonania kary | art. 69 § 1 KK
  • Kara za narażenie na zarażenie koronawirusem, HCV, kiłą, rzeżączką i innymi chorobami z art. 161 § 2 KK

    Kara za narażenie na zarażenie wielu osób koronawirusem, HCV, kiłą, rzeżączką i innymi chorobami z art. 161 § 3 w zw. z art. 161 § 2 KK

    Na koniec jeszcze raz zaznaczę, że art. 161 KK nie dotyczy zarażenia chorobami w nim wymienionym, a wyłącznie narażenia na zarażenie.

    art. 161 Kodeksu karnego, narażenie na zarażenie koronawirusem

    Przeczytaj uważnie

    Powyższe treści nie stanowią świadczenia pomocy prawnej i nie są poradami prawnymi w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze.

    Każdy przypadek wymaga odrębnej i szczegółowej analizy. W celu uzyskania porady prawnej dotyczącej konkretnego stanu faktycznego zachęcam do kontaktu telefonicznego.

    Adwokat Prawo Karne Warszawa | 23 marca 2020 | Kategoria | Komentarze

  • Ostatnie wpisy